Beschrijving
De coquille (Pecten maximus), of Sint-Jakobsschelp, is een platte, ronde schelp met stralen die samenkomen in een kleine top. De buitenkant is geribbeld en heeft warme tinten van crème tot roodbruin. Binnenin ligt een glanzend stuk vlees met daarachter een oranje-witte koraal – het voortplantingsorgaan dat in sommige landen ook wordt gegeten.
Het eetbare deel, de noot, is stevig, glanzend en wit. Als je een verse coquille in handen hebt, ruik je zuivere zee – fris en mineraal, nooit vissig. Tijdens het bakken krijgt het vlees een goudbruine korst en blijft de binnenkant zacht en romig. Dat contrast tussen buiten en binnen is precies wat coquilles zo bijzonder maakt.
Habitat en Verspreiding
Coquilles leven in de Noord-Atlantische Oceaan, langs de kusten van Frankrijk, Ierland, Engeland en Noorwegen. Ze liggen half ingegraven in zand of grind, waar ze zich voeden met plankton dat ze uit het water filteren.
In Nederland komen ze niet van nature in grote aantallen voor, maar ze worden wel geïmporteerd en soms tijdelijk gevangen in de Noordzee. De Franse en Schotse coquilles zijn de bekendste. In Frankrijk wordt het visseizoen streng gereguleerd: van oktober tot mei mag er gevist worden, daarna krijgen de schelpen rust om te groeien.
Vangstmethoden en Duurzaamheid
Coquilles worden hoofdzakelijk gevangen met dreggen of via duikvisserij.
- Dreggen: schepen slepen een metalen frame over de zeebodem waarmee coquilles worden opgeraapt. Moderne dreggen zijn lichter en veroorzaken minder bodemberoering dan vroeger.
- Duikvisserij: een selectieve methode waarbij duikers coquilles met de hand verzamelen. Arbeidsintensief, maar zonder schade aan de bodem en met topkwaliteit als resultaat.
Bij Vislokaal letten we op herkomst. We kiezen voor leveranciers die werken met MSC-certificering of lokale duikers die eerlijk vissen. Zo weet je dat jouw coquille niet alleen lekker is, maar ook met respect voor de zee is geoogst.
Seizoen en Beschikbaarheid
Het coquilleseizoen loopt van oktober tot maart. In deze periode zijn ze het grootst, stevigst en volst van smaak. Rond de feestdagen is de vraag het hoogst; veel viswinkels bestellen extra aanvoer uit Frankrijk of Schotland.
Buiten het seizoen zijn er diepgevroren coquilles verkrijgbaar, doorgaans direct na vangst ingevroren. Koop bij voorkeur rauwe coquilles in plaats van voorgekookte: die behouden structuur en smaak beter. Een verse coquille herken je aan een gesloten schelp; tik je erop, dan hoort ze te reageren door langzaam te sluiten.
Smaakprofiel
Coquilles smaken zacht, lichtzoet en boterachtig. Het vlees heeft een fijne structuur die op de tong smelt. Tijdens het bakken karamelliseren natuurlijke suikers tot een dun, goudbruin korstje terwijl de kern romig blijft – het geheim van “perfect gegaard”.
Hun subtiele smaak vraagt om eenvoud: combineer met zachte sauzen, citrus of aardse accenten zoals knolselderij of truffel.
Voedingswaarde
Per 100 gram bevatten coquilles ongeveer:
| Voedingsstof |
Hoeveelheid |
| Energie |
95 kcal |
| Eiwit |
18 g |
| Vet |
1 g |
| Omega-3 |
0,3 g |
| Vitamine B12 |
1,6 µg |
| Fosfor |
280 mg |
“Rijk aan eiwitten en arm aan vet – licht, voedzaam en verfijnd.”
Culinaire Toepassingen en Recepten
- Gebakken coquilles met boter en citroen – hete boter, ca. 1 minuut per kant, serveren met citroen en peterselie.
- Coquilles Saint-Jacques met beurre blanc – Franse klassieker met wittewijn-sjalo ts.
- Coquilles met bloemkoolpuree en truffelolie – luxe, zacht en aromatisch.
- Coquilles op de BBQ – in de schelp met kruidenboter en een drup citroen, kort en heet.
- Tartaar van rauwe coquilles – fijn gesneden met limoen en olijfolie.
Geheim: hitte en snelheid. Te lang bakken maakt ze taai.
Interessante Feiten
- De Sint-Jakobsschelp is het symbool van de pelgrimsroute naar Santiago de Compostela.
- Coquilles kunnen “zwemmen” door hun schelpen snel te openen en sluiten.
- Label Rouge in Frankrijk duidt topkwaliteit aan.
- De oranje koraal wordt in Engeland vaak meegegeten; in Frankrijk meestal verwijderd.
- Sinds eeuwen aanwezig in kunst en heraldiek — denk aan Botticelli’s Venus.
Koopgids
Zo herken je kwaliteit
- Schelp gesloten of sluit bij tikken.
- Vlees wit en glanzend.
- Geur fris, niet vissig.
Bewaren
- Koelkast: tot 2 dagen, koel en afgedekt.
- Invriezen: rauw tot 3 maanden, luchtdicht verpakt.
- Ontdooien: langzaam in de koelkast, nooit in water.
Koop verse coquilles direct bij Vislokaal – zorgvuldig geselecteerd en gekoeld geleverd in Nederland en België.
Bereidingstechnieken
| Methode |
Tijd |
Temperatuur / Tip |
| Bakken |
1 min per kant |
In hete boter of olie |
| Grillen |
2 min per kant |
In de schelp met kruidenboter |
| Oven |
200 °C, 6 min |
In schelp met saus of puree |
| Stomen |
5 min |
In witte wijn met kruiden |
| Pocheren |
4 min |
In room of visfumet |
FAQ
Dep droog, gebruik hete boter en bak kort: ongeveer 1 minuut per kant. Laat kort rusten buiten de pan.
Geen verschil: coquille is de Franse naam; Sint-Jakobsschelp is de Nederlandse benaming.
Ja, bij voorkeur rauw en luchtdicht verpakt. Ontdooien langzaam in de koelkast voor optimale structuur.
Ja, mits supervers. Serveer als tartaar: fijn gesneden met citroen en olijfolie.
Frisse witte wijnen of champagne: Sauvignon Blanc, Chablis of een droge mousserende wijn.
Vertalingen
- Engeland: Scallop 🇬🇧
- Frankrijk: Coquille Saint-Jacques 🇫🇷
- Italië: Capasanta 🇮🇹
- Spanje: Vieira 🇪🇸
- Duitsland: Jakobsmuschel 🇩🇪
- Polen: Przegrzebek 🇵🇱
- Denemarken: Kammusling 🇩🇰
Auteur
Geschreven door Cor Nagel – oprichter van Vislokaal
Meer dan 30 jaar in de vis, nog elke dag met plezier achter de toonbank.